Kalendari Mjedisor

Paradoksi i aerosolit që mund të përshpejtojë ndryshimet klimatike

Një fenomen paradoksal dhe në të njëjtën kohë i pashmangshëm mund të ketë kontribuar në përshpejtimin e fundit të ngrohjes globale. Por këto trupa atmosferike luajnë një rol të rëndësishëm në procesin e shpërndarjes dhe reflektimit të rrezatimit diellor, kështu që qiej më të pastër mund të nënkuptojnë edhe qiej më pak reflektues. Sipas një […]

By Mjedisi Sot

Një fenomen paradoksal dhe në të njëjtën kohë i pashmangshëm mund të ketë kontribuar në përshpejtimin e fundit të ngrohjes globale. Por këto trupa atmosferike luajnë një rol të rëndësishëm në procesin e shpërndarjes dhe reflektimit të rrezatimit diellor, kështu që qiej më të pastër mund të nënkuptojnë edhe qiej më pak reflektues. Sipas një studimi reduktimi i aerosoleve mund të ketë çuar në një përshpejtim të mundshëm të ngrohjes globale.

Shkencëtarët që merren me ndotjen e ajrit i përkufizojnë aerosolet si një koleksion grimcash të ngurta ose të lëngshme të pezulluara në një gaz: grupi i trupave të ngurta brenda kësaj përzierjeje njihet si grimca PM10 dhe PM2.

Nëse do të mund të vëzhgonim se çfarë ndodh në atmosferë si spektatorë, do të shihnim se përveç efektit të reflektimit të drejtpërdrejtë, aerosolet kontribuojnë në formimin e reve, sepse ato përbëjnë bërthamat e grumbullimit të molekulave të avullit të ujit.

Falë aerosoleve, retë zgjasin më shumë dhe janë më të qarta: prandaj ato janë në gjendje të dërgojnë dritën e Diellit përsëri në hapësirë ​​më lehtë.

Një ekip shkencëtarësh i udhëhequr nga Oivind Hodnebrog i Qendrës Norvegjeze për Kërkimin Ndërkombëtar të Klimës mblodhi matje të regjistruara nga viti 2000 deri në vitin 2019 nga një seri instrumentesh në katër satelitë të NASA-s, të cilët së bashku formojnë Retë dhe Sistemin e Energjisë Rrezitëse të Tokës (CERES), një projekt që zbulon ndryshimin midis energjisë diellore që hyn në Planet dhe asaj të dërguar në hapësirë.

Satelitët ekzaminojnë dritën e reflektuar të diellit dhe nxehtësinë infra të kuqe dhe ofrojnë imazhe të skenës së analizuar, duke përfshirë mbulesën e reve. Në periudhën e ekzaminuar, sistemi zbuloi një rritje të dukshme të sasisë së energjisë diellore të përthithur nga planeti, më e lartë se ajo që mund të shpjegohet me efektin “e vetëm” serë. Sipërfaqja dhe atmosfera u bënë më pak reflektuese, sikur të kishim veshur një xhaketë të errët.

Në përpjekje për të shpjeguar origjinën e këtij ndryshimi, ekipi përdori tre versione të ndryshme të katër modeleve klimatike që u luajtën disa herë për të përsëritur kushtet klimatike të para midis 2001 dhe 2019. Një version la ndotjen e ajrit në nivelet 2000, një tjetër la gazrat serrë në nivelet e vitit 2000 dhe niveli i tretë i lejojnë që të dyja të evoluojnë duke përsëritur ndryshimet që iu nënshtruan në të vërtetë. Kjo bëri të mundur që me një përafrim të mirë të gjurmoheshin shkaqet e përthithjes së energjisë të matur nga satelitët dhe të vërtetohej se 40% e saj mund të lidhet me reduktimin e aerosoleve.

Për shkencëtarët e tjerë, siç shpjegohet në Science, modeli mund të mbivlerësojë ndikimin e reduktimit të aerosolit, edhe sepse dihet se faktorë të tjerë ulin reflektueshmërinë e Tokës. Ndër këto, më e rëndësishmja është shkrirja e akullit dhe borës, e cila lë sipërfaqe të gjera të tokës dhe detit të ekspozuara, më të errëta (sepse nuk janë më të bardha) dhe ka një efekt përshpejtues në ngrohjen dhe shkrirjet e reja.

Ngrohja globale mund të nxisë gjithashtu shpërndarjen e reve të ulëta mbi dete dhe të ndryshojë erërat dhe rrymat e oqeanit duke ndryshuar sjelljen e reve, të gjithë faktorë që mund të ulin aftësinë për të dërguar rrezet diellore përsëri te dërguesi.

Burimi:

https://www.balkanweb.com/paradoksi-i-aerosolit-qe-mund-te-pershpejtoje-ndryshimet-klimatike/#gsc.tab=0